🔴 By | गीतांजली थोरात
🟡 कोकणात पावसाचा जोर वाढला 30 जवान तसेच यंत्रणा सज्ज.
रायगड – जिल्ह्यातील महाड येथे संभाव्य नैसर्गिक आपत्ती आणि पूरस्थितीचा धोका लक्षात घेऊन राष्ट्रीय आपत्ती प्रतिसाद दल (एनडीआरएफ) ची 32 जवानांची टीम उशिरा रात्री दाखल झाली आहे. मागील काही वर्षांतील भीषण पावसाळी घटनांचा अनुभव लक्षात घेता प्रशासनाने एक महिन्यासाठी महाडमध्ये एनडीआरएफची तैनाती ठेवण्याचा महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला आहे.
महाड नगर परिषद हद्दीतील दस्तुरी नाका येथील रमा विहार परिसरात या टीमचा कॅम्प उभारण्यात आला आहे. या पथकाकडे चार फायबर बोटी, वायरलेस सेट, प्रशिक्षित डॉग स्क्वॉड तसेच अत्याधुनिक बचाव साहित्य सज्ज ठेवण्यात आले आहे.
ही टीम पुढील काही दिवसांत महाड आणि पोलादपूर तालुक्यातील भूस्खलनप्रवण व पूरग्रस्त गावांना भेट देणार असून नागरिकांना आपत्ती व्यवस्थापनाबाबत मार्गदर्शन करणार आहे.
एनडीआरएफचे निरीक्षक सुशांत शेट्टी यांनी नागरिकांना आवाहन केले आहे की, नदीकाठ आणि डोंगराळ भागात राहणाऱ्यांनी आपत्कालीन परिस्थितीत घाबरू नये आणि त्वरित मदतीसाठी संपर्क साधावा.
🟡 महाड दुर्घटना: पूल कोसळला, बसेस वाहून गेल्या
महाडमध्ये 2 ऑगस्ट 2016 रोजी घडलेली सावित्री नदीवरील पूल कोसळण्याची दुर्घटना राज्यातील सर्वात धक्कादायक घटनांपैकी एक मानली जाते. मुसळधार पावसामुळे नदीला आलेल्या प्रचंड पुरामुळे मुंबई-गोवा महामार्गावरील जुना पूल अचानक कोसळला. या घटनेच्या वेळी दोन एसटी बसेस आणि काही खासगी वाहने पुलावरून जात होती, ती थेट नदीत कोसळून प्रचंड प्रवाहात वाहून गेली.
पूराचा वेग इतका तीव्र होता की संपूर्ण बस काही क्षणांतच पाण्याखाली गायब झाली. या दुर्घटनेत अंदाजे 30 ते 40 नागरिकांचा मृत्यू झाला, तर अनेक जणांचा शोध अनेक दिवस लागला नाही. बचावकार्य अत्यंत कठीण परिस्थितीत पार पडले, कारण पाण्याचा प्रवाह, चिखल आणि ढिगाऱ्यामुळे शोधमोहीम अडथळ्यांत होती.
या घटनेनंतर संपूर्ण राज्यभरातून मदतकार्य सुरू करण्यात आले होते. एनडीआरएफ, नौदल आणि स्थानिक प्रशासनाने अनेक दिवस अथक प्रयत्न करून मृतदेह आणि वाहनांचा शोध घेतला. या दुर्घटनेने जुने पूल, रस्ते आणि आपत्ती व्यवस्थापनाच्या तयारीबाबत गंभीर प्रश्न उपस्थित केले होते.
🟡 तळीये गावातील भीषण भूस्खलन
जुलै 2021 मध्ये महाड तालुक्यातील तळीये गावात मुसळधार पावसामुळे भीषण भूस्खलन झाले होते. डोंगराचा मोठा भाग अचानक कोसळल्यामुळे संपूर्ण वस्ती मातीखाली गाडली गेली. सुमारे 30 ते 35 घरे पूर्णपणे नष्ट झाली आणि अनेक कुटुंबे उद्ध्वस्त झाली.
या दुर्घटनेत मोठ्या प्रमाणात जीवितहानी झाली. अधिकृत आणि अनधिकृत आकडेवारीनुसार 50 पेक्षा अधिक लोकांचा मृत्यू झाला, तर काही अहवालांमध्ये हा आकडा 80 च्याही पुढे गेल्याचे नमूद करण्यात आले आहे. अनेक जण बेपत्ता राहिल्याने बचावकार्य अनेक दिवस सुरू ठेवावे लागले.
एनडीआरएफ, स्थानिक प्रशासन आणि स्वयंसेवी संस्थांनी युद्धपातळीवर मदतकार्य राबवले. माती आणि ढिगाऱ्याखाली अडकलेल्या नागरिकांना बाहेर काढण्यासाठी मोठ्या प्रमाणावर यंत्रणा वापरण्यात आली. ही घटना कोकणातील सर्वात भीषण भूस्खलनांपैकी एक ठरली आणि संपूर्ण देश हादरला.
🟡 प्रशासन सज्ज; नागरिकांनीही सतर्क राहावे
महाड परिसर हा भौगोलिकदृष्ट्या पूर आणि भूस्खलनप्रवण असल्याने प्रशासनाने यंदा आधीच खबरदारी घेतली आहे. एनडीआरएफची तैनाती ही त्याचाच एक भाग असून संभाव्य आपत्ती टाळण्यासाठी आणि तात्काळ मदत पोहोचवण्यासाठी ही टीम महत्त्वाची भूमिका बजावणार आहे.
नागरिकांनी पावसाळ्यात नदीकाठ, पूल आणि डोंगराळ भागात जाणे टाळावे तसेच प्रशासनाच्या सूचनांचे काटेकोर पालन करावे, असे आवाहन करण्यात आले आहे.
